Menut de navigacion
Abadiá dau Dalon

Abadiá dau Dalon

Luec de repaus de Bertran de Bòrn

  • Tipe :
  • Adreiça : Sainte-Trie, France
Exterior dau Dalon

Exterior dau Dalon

A la frontiera entre la Dordonha e la Coresa se tròba un daus luecs los mai simbòlics d’Occitania : l’abadiá dau Dalon, una de las mai grandas bastidas sus lo territòri frances.

Lo Dalon siguet construsit en 1114. Siguet la prumiera abadiá consacrada per los Cistercians en Peiregòrd (en 1162). Lo centenat de monges que i vivián (es fòrça a l’espòca) ganhavan de sòus de lurs expleitacions agricòlas o peschairitz. Aviá la particularitat d’aver de las salinas atitradas en Charenta, e fasián venir especialament la sau d’Engolesme en chareta…

En 1404, l’abadiá se tròba dins la lista daus « monasteris de lenga d’òc ». La seguida de l’istòria dau Dalon es facha de destruccions, de reconstruccions, de novelas destruccions…jusinca la Revolucion. Mas contrarament a d’autras abadiás, qu’es pas la Revolucion que tuet lo Dalon (puei qu’un nòble parvenguet a protegir lo luec), mas l’Emperi. En 1811, lo Dalon, vengut « ben public », es destrusit e vendut peira per peira.

En 1920 una rumor ditz que lo miliardari american Rockfeller ensaia de tornar montar l’abadiá per lo Cloister Museum de New York. Degun poguet jamai dire se quo era la vertat, los papiers dau merchant corresian que ‘chaptet totas las peiras monumentalas de l’abadiá sigueren jamai tornats trobar… Mas dins los vilatges a l’entorn se disiá jusinca quo fai pas longtemps que las peiras « partissián per America »…
I a pas beucòp d’arqueològues que son venguts veire lo luec. La rechercha la mai importanta parvenguet nonmas a definir las limitas istoricas dau Dalon e a descubrir daus còrps de romieus (emb la cauquilha a l’entorn dau còu).

Veiquí çò que demòra de mai « entier » de l’abadiá :

Archas exterioras

Archas exterioras

Vesem que, en rapòrt emb la talha granda de l’abadiá a l’espòca, quelas doas archas representavan una partida ridicula de la totalitat. Mas tot parier la nautor d’aquò es impausanta, rapòrt emb çò qu’exista en abadiá. Per relativisar un pauc, fau dire que los 4 traucs carrats que vesem a mieja-nautor son la demòra d’un planchat, e donc d’un segond estatge. Se vei mielhs sus aquela, e mai a l’interior :

Paret exteriora

Paret exteriora

Paret interiora

Paret interiora

 

Se vei que demòra un pauc de pintura. Contrarament a çò que cresem, l’interior daus mònasteris era pas gris coma las peiras que lo compausen, quo es juste que las pinturas an tendencia a partir coma lo temps. Vesem que i aviá quitament de las colors un pauc vivas (aquí dau rotge, dau jaune…).

I a au Dalon quauques braves chapiteus enquera visibles :

Chapiteu cauquilha

Chapiteu cauquilha

Chapiteu

Chapiteu

Mas coma beucòp de peiras dau Dalon, an servit a bastir de las bòrias a l’entorn, e quò lur balha un estil bien particulier :

Bòria

Bòria

Sabetz que dins las « vidas » daus trobadors, se parla dau Dalon ? E òc, l’abadiá siguet aparentament lo luec de retirada de Bertran de Born, lo trobador-guerrier que demorava a Autafòrt.
Los istorians son quasi d’acòrd sus lo fach que Bertran de Born aja demorat aquí, mas demòra un dobte per çò qu’es d’un trobador mai conegut, mas tanben mai misteriós, qu’auriá aparentament chabat, eu tanben, sa vita au Dalon : Bernat de Ventadorn. La legenda ditz que los dos trobadors aurián quitament passat de temps ensemble a l’abadiá, çò qu’es cronologicament possible.

E l’i serián enquera, que en 1914, a l’ocasion d’òbras o de folhas, un obrier descubriguet una cripta, e un sarcofage. A l’interior, trobet dos tipes, testa-poncha. S’agissiá de Bertran de Born e de son fraire, Constantin.
Quo es conegut que tota lur vita los dos fraires se son menats una guerra tarribla (Bertran faguet empreisonar Constantin), que chascun voliá aver los chasteus de l’autre. Entau, los dos fraires enemics se serián reconciliats en veire venir la mòrt, aquò dins l’abadiá la mai richa dau Lemosin.

L’obrier prenguet paur, e se ditz que tornet leu-leu cubrir lo trauc, en entarrar la cripta, lo sarcofages e los còrps dau trobador e son fraire.
Jamai diguet a degun l’emplaçament exacte de la cripta.

Una autra peça ven s’apondre au mite. Un jasent siguet enlevat d’un mur exterior de l’abadiá (en frances se ditz un « enfeu »). Se tròba aura dins l’egleisa d’un vilatge vesin (Boissuelh). Se ditz qu’aquela polida dròlla, chara ovala e mans juntas, es… Ameline de Bòrn, filha de Bertran. Veiquí sa fòto :

Jasent d'Emelina de Bòrn

Jasent d’Emelina de Bòrn

Darrier detalh : dins la sala capitulària, demorada en bon estat mas abitada, trobem au plafond una crotz a 4 brochas e 12 pometas, un pauc jos lo modele de la crotz occitana.

La crotz de mai pres

La crotz de mai pres

La crotz

La crotz

Nòta : lo terrenh dau Dalon e las maisons que l’i son dessus son proprietat privada, e se pòden pus visitar per l’ora.

Fichas liadas

Escriure un vejaire

Vòstra adreça de messatjariá serà pas publicada. Los camps obligatòris son indicats amb *


*

Pin It on Pinterest

Partatjar